prof. dr hab. Rafał Stobiecki
kierownik Katedry Historii Historiografii
i Nauk Pomocniczych Historii UŁ 

       Rafał Stobiecki urodził się 11 marca 1962 r. w Łodzi. Studiował historię na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Łódzkiego w latach 1980-1985. Pierwsze kroki w pracy naukowej stawiał pod opieką prof. dr hab. Krystyny Śreniowskiej. Pod jej kierunkiem napisał pracę magisterską poświęconą publicystyce historycznej Stanisława Cata-Mackiewicza. Pracował początkowo w Zakładzie Nauk Pomocniczych Historii, następnie Zakładzie Historii Historiografii, później Katedrze Historii Historiografii (obecnie Katedrze Historii Historiografii i Nauk Pomocniczych Historii). Po przejściu na emeryturę prof. K. Śreniowskiej dostał się pod opiekę naukową prof. dr hab. Andrzeja F. Grabskiego. Stopień doktora nauk humanistycznych w zakresie historii uzyskał decyzją Rady Wydziału w 1992 r. Podstawą do uzyskania tytułu, była rozprawa Spory o nowy model historii w Polsce - druga połowa lat czterdziestych - początek lat pięćdziesiątych (wydana drukiem pod zmienionym tytułem Historia pod nadzorem. Spory o nowy model historii w Polsce (druga połowa lat czterdziestych - początek lat pięćdziesiątych) w 1993 r.). Jej promotorem był prof. dr hab. A. F. Grabski, recenzentami zaś prof. dr hab. K. Śreniowska i prof. dr hab. Andrzej Wierzbicki.
       W 1998 r. uzyskał stopień doktora habilitowanego na podstawie oceny ogólnego dorobku naukowego oraz rozprawy habilitacyjnej pt. Bolszewizm a Historia. Próba rekonstrukcji bolszewickiej filozofii dziejów. Jej recenzentami byli: prof. dr hab. Wojciech Materski, prof. dr hab. A. Wierzbicki i prof. dr hab. Wojciech Wrzosek. W 2000 r., po nagłej śmierci prof. A. F. Grabskiego, objął kierownictwo Katedry Historii Historiografii UŁ, a w 2002 r. został mianowany na stanowisko profesora nadzwyczajnego. Od 2007 r. jest profesorem zwyczajnym. Dorobek naukowy R. Stobieckiego liczy ponad 170 pozycji, w tym cztery monografie samodzielne, pięć prac napisanych we współpracy z innymi autorami, ponad 100 artykułów oraz blisko 50 recenzji oraz innych drobnych tekstów. Jego zainteresowania naukowe koncentrują się wokół historii historiografii i dziejów myśli historycznej XIX i XX w., zarówno polskiej, jak i powszechnej. Ponadto obejmują one także, w mniejszym stopniu, metodologię historii i dzieje myśli politycznej. Można w nich wyróżnić następujące pola badawcze:
       - studia dotyczące historiografii PRL, ze szczególnym uwzględnieniem pierwszych lat powojennych i okresu tzw. klasycznego stalinizmu. Znalazły one odzwierciedlenie m. in. w przywoływanej już pracy doktorskiej, a także w napisanym wraz z dr. Jarosławem Kitą Słowniku Biograficznym Historyków Łódzkich (2000). Można je odnaleźć również w opracowaniu poświęconym historii i archeologii po 1945 r., wraz z wyborem tekstów źródłowych, zamieszczonym w pracy zbiorowej pt. Humanistyka polska w latach 1945-1990 (2006), w książce pt. Historiografia PRL. Ani dobra, ani mądra, ani piękna... ale skomplikowana. Studia i szkice (2007) oraz w szeregu artykułów publikowanych m. in. na łamach „Dziejów Najnowszych”, „Historyki”, „Przeglądu Zachodniego”.
       - badania nad myślą historyczną Drugiej Wielkiej Emigracji. Obejmują one struktury organizacyjne polskiej nauki historycznej na emigracji po 1945 r., postawy teoretyczno-metodologiczne historyków oraz analizę koncepcji rozwijanych poza krajem koncepcji dziejów Polski. Wspomniane zainteresowania zaowocowały przede wszystkim książką pt. Klio na wygnaniu. Z dziejów polskiej historiografii na uchodźstwie w Wielkiej Brytanii po 1945 r. (2005), opracowaniem Jerzego Giedroycia rozrachunki z historią i polityką (współautorstwo i redakcja wraz z dr. Sławomirem M. Nowinowskim, 2005), licznymi artykułami publikowanymi w pracach zbiorowych oraz w periodykach takich jak „Dzieje Najnowsze” czy londyńskie „Teki Historyczne”.
       - studia z zakresu rosyjskiej i radzieckiej myśli historycznej. Obejmują one m. in. teksty poświęcone historiografii oraz szkice na temat fundamentów bolszewickiej filozofii dziejów. Inną częścią tej problematyki są teksty dotyczące systemów wzajemnych wyobrażeń – Polaków i Rosjan, obecnych w XIX i XX-wiecznej myśli historycznej. Znalazły one swoje odbicie m. in. w przywoływanej pracy habilitacyjnej oraz w artykułach publikowanych w serii publikacji na temat wzajemnych uprzedzeń pomiędzy Polakami i Rosjanami pod redakcją prof. dr hab. Andrzeja de Lazari.
       - badania z zakresu teorii historiografii. W tym nurcie mieszczą się prace poświęcone m. in. problemowi wyjaśniania w polskich i radzieckich podręcznikach okresu stalinizmu, rozważania na temat roli historyka i historiografii we współczesnym świecie czy w tekście zapomnianej Historyce Władysława Konopczyńskiego.
       Ważną częścią aktywności naukowej R. Stobieckiego jest pisanie recenzji. W drugiej połowie lat osiemdziesiątych i na początku lat dziewięćdziesiątych współpracował blisko z czasopismem „Nowe Książki”, gdzie publikował omówienia prac dotyczących dziejów myśli historycznej i okresu II wojny światowej. Obecnie pisze recenzje m. in. dla kwartalnika „Dzieje Najnowsze” i lokalnego periodyku „Tygiel Kultury”. Ponadto był jednym z wielu współautorów (opracował kilkanaście biogramów) wydanego w 1994 r. Słownika Historyków Polskich.
       Istotną część w dorobku R. Stobieckiego stanowią prace redakcyjne. Przygotował do druku dwie książki z pośmiertnej spuźcizny A. F. Grabskiego: Spór o prawa dziejowe. Kontrowersje wokół Henry´ego Thomasa Buckle´a w Polsce w dobie pozytywizmu (2002) i Dzieje historiografii (2003), był redaktorem i współautorem takich prac jak np.: Pamięć i polityka historyczna. Doświadczenia Polski i jej sąsiadów (2008); Należę do polskiej szkoły historycznej. Studia i szkice ofiarowane prof. Jakubowi Goldbergowi z okazji odnowienia doktoratu na Uniwersytecie Łódzkim (2010); Historyk wobec źródeł. Historiografia klasyczna i nowe propozycje metodologiczne (2010).
       R. Stobiecki od wielu lat uczestniczy w krajowym i międzynarodowym życiu naukowym. Brał udział w kilkudziesięciu konferencjach naukowych w kraju i za granicą. Do najważniejszych dokonań na tym polu można zaliczyć: uczestnictwo w National Convention of the American Association for the Advancement of Slavic Studies (St. Louis 1999) i w Kongresie Slawistów Nordyckich jako speaker, prezentujący dorobek polskiej historiografii po 1945 r. (Uppsala 2004). Brał także udział m. in. w konferencji poświęconej przemianom w historii najnowszej w krajach postkomunistycznych (Budapest 2004), w spotkaniu z okazji 20-lecia „Zeszytów Historycznych” paryskiej „Kultury” (Paryż 2002) oraz w cyklicznych konferencjach polsko-rosyjskich (Łódź – Moskwa), organizowanych w ramach umowy o bezpośredniej współpracy między UŁ a Uniwersytetem im. M. Łomonosowa oraz podobnych inicjatywach polsko-ukraińskich. W ostatnich latach kierowana przez R. Stobieckiego Katedra była organizatorem kilku ważnych konferencji w Instytucie Historii m. in.: cyklicznego spotkania Polsko-Niemieckiej Komisji Podręcznikowej (2009), polsko-ukraińskiej konferencji na temat mitów i stereotypów w stosunkach wzajemnych (2009) oraz konferencji Bez taryfy ulgowej poświęconej bilansowi dokonań Instytutu Pamięci (2010). R. Stobiecki dwukrotnie był referentem na Powszechnych Zjazdach Historyków Polskich (Wrocław 1999, Kraków 2004) a na ostatnim zjeździe olsztyńskim kierował sekcją historiograficzno-metodologiczną.
       Pracując w Instytucie Historii prowadził zajęcia z historii historiografii z elementami metodologii historii, wstępu do badań historycznych i nauk pomocniczych historii XIX i XX w., na studiach dziennych, zaocznych i wieczorowych. Obecnie prowadzi seminarium z dziejów myśli historycznej (jest promotorem kilkudziesięciu prac magisterskich), seminarium doktorskie, wykłady kursowe i monograficzne oraz zajęcia specjalistyczne. Jest promotorem dwóch rozpraw doktorskich: mgr Jolanty Kolbuszewskiej (2002) i mgr Artura Mękarskiego (2008). Aktualnie sprawuje opiekę nad czterema doktorantami. Jako recenzent uczestniczył w dwunastu przewodach doktorskich, pięciu habilitacyjnych i dwóch związanych z wnioskiem o profesurę. Ponadto był recenzentem w sprawach o nadanie doktoratu honoris causa UŁ prof. Tadeuszowi Wyrwie i prof. Władysławowi Bartoszewskiemu oraz promotorem odnowienia doktoratu UŁ prof. Krystyny Śreniowskiej. Jest także autorem kilkunastu recenzji wydawniczych książek i zbiorów publikacji.
       W trakcie swojej pracy w uczelni R. Stobiecki został wyróżniony licznymi nagrodami Rektora UŁ za osiągnięcia naukowe. Ponadto w 2000 r. otrzymał coroczną Nagrodę Prezydium Polskiej Akademii Nauk w Łodzi i Konferencji Rektorów Wyższych Uczelni w Łodzi dla młodych pracowników nauki. Był nominowany do Nagrody im. Jerzego Giedroycia UMCS w Lublinie za książkę Klio na wygnaniu. Z dziejów polskiej historiografii na uchodźstwie w Wielkiej Brytanii po 1945 r.
       Jest członkiem Komisji Metodologii Historii i Dziejów Historiografii Komitetu Nauk Historycznych PAN. Wchodzi w skład Komitetu Redakcyjnego „Dziejów Najnowszych”, „Historyki”, „Sensus Historiae”, Rady Naukowej „Rocznika Lubelskiego”, jest członkiem redakcji wydawanego w wersji internetowej pisma „Kultura i Historia”. Był współpracownikiem Zespołu Badań nad Dziejami Tradycji i Mitów Historycznych UŁ, kierowanym przez wiele lat przez prof. dr hab. Alinę Barszczewską-Krupę. R. Stobiecki był kierownikiem projektu badawczego Przeszłość i teraźniejszość źródła historycznego. Między teorią a praktyką (grant MNiSzW NN 108112134) oraz uczestniczył w kilku innych podobnych przedsięwzięciach skupiających grono polskich i zagranicznych badaczy m. in. w realizacji zespołowego projektu Humanistyka polska w latach 1945-1990, prezentującego dorobek wybranych dyscyplin (koordynator prof. Jerzy Myśliński), w pracach zespołu zajmującego się badaniem wzajemnych uprzedzeń polsko-rosyjskich (koordynator prof. A. de Lazari) oraz w projekcie prezentującym wielokulturowe środowisko historyczne Lwowa w XIX i XX w. (koordynatorzy: prof. Jerzy Maternicki, prof. Leonid Zaszkilniak, jego kontynuacją są prace zespołu Historia. Mentalność. Tożsamość. Miejsce i rola historii oraz historyków w życiu narodu polskiego i ukraińskiego w XIX i XX w.). W latach 2003-2010 uczestniczył w międzynarodowym projekcie The European Science Foundation z siedzibą w Strasburgu zatytułowanym Representations of the Past: The Writing of National Histories in Europe. Jest współautorem tomu podsumowującego jego prace (National History and Imperial History: A Look at Polish-Russian Historiographical Disputes on the Borderlands in the Nineteenth and Twentieth Centuries [w:] Disputes Territories and Shared Past. Overlapping National Histories in Modern Europe ed. By T. Frank and Frank Hadler, Palgrave MacMillan, London 2011, pp. 125-151).
       Ma za sobą staże naukowe na uniwersytetach w Utrechcie i Moskwie. Dwukrotnie był stypendystą Polonia Aid Foundation Trust (Londyn) oraz Funduszu dla Popierania Niezależnej Nauki i Kultury w Polsce (Paryż). W 2010 r. był stypendystą Fundacji Kościuszkowskiej (Nowy Jork).
       Od 1 października 2011 r. kieruje zreorganizowaną Katedrą Historii Historiografii i Nauk Pomocniczych Historii Uniwersytetu Łódzkiego.

Publikacje

Konsultacje

Konsultacje w poniedziałki, godz. 12³⁰-14,

budynek Instytutu Historii UŁ, III piętro, pokój 305.

Telefon: 42 635 61 85. Kontakt e-mail.